Mua sách "HIỂU CON ĐỂ DẠY CON TÍCH CỰC"
Dinh dưỡng & Ăn uống

Một vài lưu ý khi cho con ăn dặm bé chỉ huy

Sau bài đầu tiên Chuẩn bị gì cho bé ăn dặm hôm trước, mình nhận được rất nhiều câu hỏi và lo lắng từ các mẹ về việc nguy cơ hóc nghẹn khi cho con ăn tự chỉ huy (BLW). Hai bạn nhỏ nhà mình ăn BLW hoàn toàn từ 6 tháng, và ngày xưa trước khi chuẩn bị cho con ăn dặm, mình cũng lo lắng về hóc nghẹn y vậy. Nên bài này mình sẽ tổng hợp lại các thông tin về phản xạ oẹ và nguy cơ hóc nghẹn nhé. 

Bài này có 3 phần:1. Phân biệt Phản xạ oẹ và bị hóc2. Các lưu ý phòng tránh hóc3. Guideline kỹ năng và chuẩn bị thức ăn theo từng giai đoạn

1️⃣ PHÂN BIỆT: PHẢN XẠ OẸ và BỊ HÓC


📍 Phản xạ oẹ (tiếng anh là Gag Reflex)
✔ là một phản xạ hoàn toàn BÌNH THƯỜNG và AN TOÀN của cơ thể, để CHỐNG LẠI VIỆC BỊ HÓC. con oẹ không có nghĩa là không không thích món ăn đó.
✔ người lớn hay trẻ nhỏ đều có 1 điểm oẹ (Gag point) trong miệng để đẩy dị vật trong miệng ra nếu không xử lý nhai nuốt được, để tránh bị nghẹn và hóc. 
✔ ở trẻ càng nhỏ (tầm 4-6 tháng), thì điểm oẹ (Gag point) này càng nằm gần ngay đầu lưỡi, nên khi ăn BLW từ 6 tháng, nếu trúng phải những miếng đồ ăn trẻ không xử lý được thì trẻ có thể dễ dàng oẹ ra – và ăn tiếp miếng khác bình thường. 
✔ trẻ ăn thô hay hay xay nghiền nát đều có phản xạ oẹ, chứ không phải ăn nát thì không oẹ bao giờ
✔ trẻ càng lớn thì điểm oẹ càng lùi dần về sau cuống lưỡi, làm cho việc xử lý dị vật nếu không nhai càng khó khăn hơn.
🚩 Điều này cũng lí giải cho việc vì sao có rất nhiều bé ăn cháo nát quá lâu mà không được ăn nhai thô, đến lúc 2-3 tuổi ăn đồ hơi lợn cợn chút thì rất hay ụa oẹ ra khó khăn, vì Gag point đã lùi sâu xuống sau cuống luỡi rồi.
🚩 Đây là clip ví dụ về em bé đang ăn thì oẹ (Gag) – oẹ xong vẫn nhai tiếp, để xử lý nốt miếng thức ăn đó rồi mới nuốt. Các mẹ xem tham khảo để sau này quan sát con mình nhé. Cả 2 bạn nhà mình khi mới ăn BLW đều oẹ, khoảng 3 lần trong tuần đầu tiên, sau đó hầu như con không oẹ nữa. Nếu cần thì các mẹ lên youtube và search Baby BLW Gag để xem thêm cho yên tâm nhé 👌

source: Baby Center
🚩 Lưu ý: khi con oẹ, không được can thiệp gì: không cho con uống nước khi đang oẹ, không thò tay vào miệng móc đồ ăn trong miệng con ra. Hãy để con tự xử lý để oẹ được miếng thức ăn ra, vì con đang học kỹ năng. Khi oẹ xong, có thể con sẽ nhả ra, cũng có khi con sẽ nhai tiếp miếng đó và nuốt luôn 😅

📍 Bị hóc (tiếng anh là Choking)
✔ khi bị hóc, dị vật sẽ rơi vào đường thở và gây chặn 1 phần hoặc hoàn toàn đường thở
✔ ngược với việc oẹ (bé khua tay chân loạn xạ, phát ra tiếng oẹ uạ to), thì khi bị hóc đường thở không mở nên bé không phát ra âm thanh
✔ và do không có oxy nên trẻ sẽ nhanh tím tái mặt mày và tím môi.
✔ hóc & nghẹt thở có thể xảy ra khi trẻ nuốt phải đồ ăn mà trẻ không xử lý được, đồ chơi, và có khi cả sữa nữa.

Tóm tắt dấu hiệu nhận biết Oẹ vs. Hóc

🚩 Video hướng dẫn Sơ cứu khi trẻ bị hóc dị vật: không chỉ là lúc ăn mà bình thường khi đang chơi trẻ có thể nuốt phải đồ chơi, vật lạ và bị hóc -> AI CŨNG CẦN XEM CLIP NÀY.

📍 Các nhóm thức ăn có huy cơ gây hóc cao:
– Các loạt hạt & đậu – Popcorn- Cá có xương- Nho nguyên quả, cherry nguyên quả- Các loại thạch và trân châu- Hotdog / xúc xích🚩 nên sử dụng túi nhai chống hóc cho các loại trái cây dễ gây hóc nghẹn: chuối, cam quýt, cherry…

2️⃣CÁC LƯU Ý PHÒNG TRÁNH HÓC

3️⃣ GUIDELINE KỸ NĂNG VÀ CHUẨN BỊ THỨC ĂN THEO TỪNG GIAI ĐOẠN


📍 Bé sẽ cần khoảng 1 – 3 tháng để học một hoặc vài kỹ năng. Mỗi bé có một sự phát triển khác nhau nên hãy tôn trọng nhịp điệu của bé. Có một số bé đến 7 tháng mới sẵn sàng ăn BLW, nên mẹ cũng đừng quá sốt ruột.

✅ Giai đoạn 1: Học kỹ năng
– Tay: tập cầm bằng cả bàn tay, cầm được chính xác và không bóp nát đồ. Mẹ lưu ý cắt đồ ăn đủ dài để bé có thể cầm trong lòng bàn tay và còn phần đầu thức ăn đưa vào miệng. Cắt bằng dao răng cưa sẽ giúp bé dễ cầm nắm hơn.- Miệng: kết hợp chính xác đưa đồ từ tay vào đúng miệng. Tập xử lý miếng thức ăn: nhai – oẹ – nhả – nuốt- Hệ tiêu hoá: bé ăn gì thì sẽ đi tiêu hoá ra y như thế, còn cả cục lợn cợn. Bằng cách theo dõi output của bé mỗi ngày, mẹ sẽ biết bé có thật sự ăn được gì hay không.📍Sẽ có những đợt (thông thường trùng với tuần khủng hoảng Wonder Weeks) bé sẽ có những hành vi như không chịu ăn, ném vứt thức ăn, gào khóc đòi ra. Mẹ cố gắng duy trì nếp sinh hoạt và cung cấp cho con lượng sữa phù hợp. Chi tiết các mẹ đọc thêm sách Ăn dặm không phải cuộc chiến nhé.

image source: Jenna Helwig

✅ Giai đoạn 2: Bốc nhón sau đó tập dùng thìa
– Tay: sau khi cầm bằng cả bàn tay, bé sẽ phát triển kỹ năng bàn tay khéo léo hơn, cầm bằng 2 – 3 ngón cái và trỏ (gọi là bốc nhón). Lúc này mẹ cần cắt đồ ăn nhỏ hơn để bé có cơ hội tập luyện kỹ năng bốc nhón thuần thục.- Tập dùng thìa: sau giai đoạn bốc nhón, bé sẽ có thể bắt đầu tập dùng thìa và nĩa. Giai đoạn tập thìa chú trọng vào các món như khô hoặc sệt cơm chiên, cháo, súp, bún mì miến cắt thật nhỏ. Mẹ có thể bắt đầu giới thiệu thìa cho con vào khoảng 9 – 10 tháng. Bé có thể dùng thìa tương đối vào khoảng 12-18 tháng, và thuần thục hơn khi được 18-24 tháng.

image source: Jenna Helwig

✅ Giai đoạn 3: Hoàn thiện kỹ năng
– Sớm nhất là khoảng 15 tháng, trung bình thì khoảng 24 tháng trở đi, bé có thể hoàn thiện mọi kỹ năng ăn uống, có thể ngồi ăn cùng với người lớn. Ăn đa dạng thực phẩm, ít kén chọn, biết nhằn nhả xương hay hạt.
– Thông thường các bé được ăn BLW thể hiện niềm yêu thích và đam mê với việc ăn uống, biết phân biệt ngon dở và có yêu cầu cao với chất lượng thức ăn.

– – – – –
Tu-Anh Nguyen

HeartWise® Parent Coach
Certified Positive Discipline Parent Educator
www.happyparenting.vn
———-
Các nguồn thông tin tham khảo:
Sách Ăn dặm không phải là cuộc chiến
https://www.babycenter.com/0_gagging-in-babies_9197.bc
https://www.mummycooks.com/blogs/advice/gagging-or-choking-weaning-101
http://www.solidstart.ie/choking-and-baby-led-weaning/
https://www.firststepnutrition.com/blog/gagging-vs-choking
https://www.jennahelwig.com/blog/how-to-cut-foods-for-baby-led-weaning/

Trả lời

Bài viết cùng chuyên mục